GDS nedir?

GDS (Global Distribution System), havayollarının uçuş tarifelerini, koltuk durumunu ve ücretlerini seyahat acentelerine tek bir bağlantı üzerinden dağıtan küresel bir rezervasyon ve biletleme sistemidir. Acente her havayoluyla ayrı ayrı bağlantı kurmak yerine bir GDS'e bağlanır ve onlarca havayolunun uçuşunu aynı ekranda karşılaştırır.

GDS nasıl çalışır?

GDS, havayollarının envanter ve fiyat verisini toplayıp acentelere standart bir arayüzle sunan aracı bir altyapıdır. Havayolu uçuşlarını, sınıflarını ve tarifelerini sisteme yükler; acente bu veriyi sorgular, yolcu adına rezervasyon (PNR) oluşturur ve yetkisi varsa bileti keser. Bilet kesildiğinde satış, acentenin bağlı olduğu ödeme ve mutabakat düzenine (Türkiye'de IATA'lı acenteler için BSP) raporlanır.

Bir GDS işleminin tipik adımları şöyledir:

1. Acente kalkış, varış, tarih ve yolcu sayısıyla uygunluk sorgular.
2. GDS, bağlı havayollarının uçuşlarını ve uygun ücret sınıflarını döner.
3. Acente uçuşu seçer, yolcu bilgilerini girer ve PNR oluşturur.
4. Ücret hesaplanır, ödeme alınır ve elektronik bilet düzenlenir.

Büyük GDS'ler hangileridir?

Havayolu dağıtımında öne çıkan üç küresel GDS Amadeus, Sabre ve Travelport'tur. Her biri farklı bir geçmişe sahiptir ve acenteler genellikle anlaşmalarına ve sattıkları pazara göre birini veya birkaçını kullanır.

Kuruluş bilgileri şirketlerin kamuya açık profillerine dayanır (Amadeus, Sabre, Travelport).

GDS ile NDC ve doğrudan bağlantı farkı

GDS, birçok havayolunu tek bağlantıda sunan aracı sistemdir; NDC ise havayolunun kendi teklifini zengin içerikle dağıttığı IATA veri standardıdır. Doğrudan bağlantıda acente havayolunun kendi sistemine bağlanır. Üç yaklaşım birbirinin rakibi değil, çoğu zaman tamamlayıcısıdır.

Ayrıntılı karşılaştırma için GDS mi NDC mi rehberine bakabilirsiniz.

Acenteler neden GDS kullanır?

Acenteler GDS'i geniş havayolu kapsamı, standart rezervasyon kayıtları ve biletleme altyapısı için kullanır. Özellikle aktarmalı dış hat uçuşlarda, farklı havayollarının birlikte satıldığı rotalarda ve kurumsal müşterilerde tek bağlantıyla çok sayıda seçeneğe ulaşmak önemlidir. Öte yandan GDS erişimi bir ticari anlaşma gerektirir ve bilet kesme yetkisi yazılımdan değil, IATA akreditasyonu veya konsolidatör anlaşmasından gelir.

GDS'e nasıl erişilir?

Acente GDS içeriğine iki yoldan ulaşır: GDS sağlayıcısıyla doğrudan anlaşma yaparak ya da GDS içeriğini kendi biletleme yetkisiyle sunan bir konsolidatör üzerinden. Doğrudan anlaşmada acente kendi GDS kullanıcılarına ve erişim bilgilerine sahip olur; biletleme için ayrıca IATA akreditasyonu gerekir. Konsolidatör modelinde ise acente aramayı ve rezervasyonu yapar, bileti konsolidatör keser.

GDS'lerin klasik arayüzü, kısa komutlarla çalışan terminal ekranlarıdır. Bu ekranlar deneyimli rezervasyon personeli için hızlıdır ama yeni başlayan biri için öğrenme süresi gerektirir. Günümüzde GDS sağlayıcıları grafik arayüzlerin yanında yazılımların bağlanabileceği API'ler de sunar; acente yazılımları GDS'e bu API'ler üzerinden bağlanarak komut bilmeyen kullanıcıların da arama, rezervasyon ve biletleme yapmasını sağlar.

Uçak bileti yazılımında GDS

DIJI.TECH'in uçak bileti yazılımı üç GDS'e bağlanır: Amadeus Self-Service API v2, Sabre REST ve Travelport uAPI (1G Galileo). Arama tüm bağlı tedarikçilere aynı anda gider ve her tedarikçinin sonucu geldiği anda listeye eklenir; GDS sonuçları THY, Pegasus ve AJet NDC sonuçlarıyla ve konsolidatör fiyatlarıyla aynı listede görünür.

Her GDS bağlantısı bir tedarikçi hesabı (credential) olarak tanımlanır. Hesap başına dahil veya hariç havayolları, canlı veya test ortamı ve zaman aşımı ayarlanır; bu hesaplar her acenteye ayrı ayrı açılıp kapatılabilir. Markup kurallarında tedarikçi ve tedarikçi + havayolu kriterleri bulunduğu için GDS biletlerine ayrı kâr oranı uygulanabilir. Bağlantıların ayrıntıları uçuş entegrasyonları sayfasında yer alır.